aqua

Blue Monday: mythe, marketing en mentale gezondheid

Volgende week is het weer Blue Monday: de derde maandag van het jaar die bekend staat als de meest sombere dag van het jaar. Het begrip ontstond in 2005 als onderdeel van een marketingcampagne, ontwikkeld in opdracht van een reisbureau, om reizen in de winterperiode te promoten. Psycholoog Cliff Arnall werd daarbij opgevoerd als bedenker van een formule die deze ‘meest depressieve maandag’ zou verklaren.

Al snel kwam daar stevige kritiek op. Verschillende media meldden dat het persbericht en de formule volledig waren opgesteld door een PR-bureau. Academici zouden zijn benaderd met de vraag – tegen betaling – hun naam aan de formule te verbinden om het verhaal geloofwaardigheid te geven. De Universiteit van Cardiff, waar Arnall destijds werkte, distantieerde zich kort daarna publiekelijk van hem.

Dat Blue Monday geen wetenschappelijke basis heeft, betekent echter niet dat sombere gevoelens in de winter niet voorkomen. Veel mensen ervaren in deze periode minder energie, een sombere stemming of het gevoel vast te lopen.

Winterdepressie

Wat wél wetenschappelijk is onderbouwd, is de winterdepressie. In de DSM-5 wordt deze aangeduid als een depressieve stoornis met een seizoensgebonden patroon. Het gaat om een vorm van depressie waarbij depressieve episodes met duidelijke regelmaat optreden in de herfst- of wintermaanden en waarbij de klachten in het voorjaar of de zomer weer afnemen.

Onderzoek laat zien dat verminderd daglicht invloed heeft op het biologische ritme. Door veranderingen in de aanmaak van melatonine en serotonine kunnen het slaappatroon, energieniveau, stemming en concentratie verstoord raken. De klachten houden hierbij minimaal enkele weken aan en zijn niet te verklaren door een ‘slechte dag’ of tijdelijke tegenslag. Er is sprake van een samenhangend patroon van symptomen dat vrijwel dagelijks aanwezig is en een duidelijke impact heeft op werk, relaties en zelfzorg.

In de praktijk zien we dat depressie vaak samengaat met andere psychische problemen, zoals angststoornissen, trauma, verslavingsproblematiek of persoonlijkheidsproblematiek. Juist deze combinatie maakt herstel complex en kan ertoe leiden dat mensen ondanks eerdere behandelingen blijven vastlopen.

Bij U-center behandelen we volwassenen met depressieve klachten, veelal in combinatie met andere psychische problematiek. We kijken daarbij niet alleen naar symptomen, maar ook naar onderliggende patronen in denken, voelen, gedrag en relaties. Samen met een multidisciplinair team werken cliënten aan inzicht, verantwoordelijkheid en verandering. Niet met snelle oplossingen, maar met het oog op duurzaam functioneren na terugkeer in het dagelijks leven.

Herken je jezelf hierin en wil je weten of behandeling bij U-center passend kan zijn? Neem dan contact met ons op of meld je aan voor een van onze informatieavonden.